01/14
Fatura durum haritası
Tahsilatı anlamanın en kısa yolu faturanın durumlarını bilmektir. Bir fatura Taslak olarak doğar, Gönderildi ile müvekkile ulaşır ve ödeme başarıyla doğrulanınca Ödendi olur. Ödeme akışı bunun içinde ayrı bir kayıttır: Beklemede, İncelemede, Başarılı ya da Başarısız.
Haritanın tek sert kuralı şudur: fatura yalnızca doğrulanmış ödeme geri çağrısıyla Ödendi olur. Başarısız bir deneme faturayı kapatmaz; fatura ödenmemiş kalır ve vade geçerse sistem onu Gecikti yapar.
Fatura durumu
- Taslak
Kalemler ve KDV hazırlanır; müvekkil henüz görmez.
- Gönderildi
Numara verilir, vade başlar; fatura tahsilata açıktır.
- Gecikti
Vade geçti, ödeme yok; sistem durumu otomatik işaretler.
- İptal
Fatura geçersiz kılındı.
Ödeme durumu
- Beklemede
Müvekkil ödeme sayfasına yönlendirildi, sonuç henüz gelmedi.
- İncelemede
Ödeme sağlayıcı tarafında kontrol sürüyor.
- Tamamlandı = Ödendi
Ödeme doğrulanınca ödeme tamamlanır, fatura kapanır.
- Başarısız
Fatura ödenmemiş kalır; vade geçerse Gecikti olur.
Ödeme durumları ödeme kaydına aittir. Fatura, yalnızca ödeme doğrulanıp Tamamlandı olunca Ödendi olur; Gecikti vade geçince, İptal ise fatura geçersiz kılınınca görülür.
Taslak hazırlanır
Örnek fatura; müvekkil, tutar ve numara kurgusaldır. Tahsilat oranı örnekte yalnız bu faturayı kapsar.
02/14
Ücret modelleri ve tahsilatın hukuki zemini
Tahsilat, ücretin ne olduğu netleştikten sonra başlar. Avukatlık Kanunu md. 163 (yeni sekmede açılır) avukatlık sözleşmesinin serbestçe düzenlenebileceğini söyler; sabit ücret, saatlik ücret, aşamalı ücret ve sonuca bağlı yüzde gibi modellerin hepsi bu serbestlik içindedir. Aynı maddeye göre yazılı olmayan anlaşmalar genel hükümlere göre ispatlanır: sözlü kararlaştırılan bir ücreti sonradan ispatlamak gerekebilir ve uyuşmazlıkta güçlük çıkarabilir.
Avukatlık Kanunu md. 164 (yeni sekmede açılır) iki sınır koyar. Ücret, dava veya hükmolunacak şeyin değerinin yüzde yirmibeşini aşmamak üzere yüzde olarak kararlaştırılabilir; avukatlık asgari ücret tarifesi altında vekâlet ücreti kararlaştırılamaz. Sözleşmeyi bu iki sınıra göre kurmak, tahsilat aşamasında tartışılacak bir noktayı baştan kapatır.
Online tahsilat bu zeminin yerine geçmez; onun ödeme tarafıdır. Sözleşmede ücret, KDV, vade ve masrafın kimin yükünde olduğu yazılıysa fatura bunun mekanik sonucudur. HukukBis'te faturalama modülü zaman kaydını ve masrafı faturaya taşır; zaman kaydı ve faturalama rehberi bu kısmı ayrıntılı anlatır.
Yüzde sınırı pusulası
Hesap pusulası
Yüzde ücret ≤ dava değeri × %25
- Örnek dava değeri
- 400.000 ₺
- Kararlaştırılan oran (örnek)
- %20 = 80.000 ₺
- Yasal tavan (%25)
- 100.000 ₺
- Alt sınır
- Asgari ücret tarifesi
Rakamlar örnektir. Tarifenin güncel tutarları için yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne bakın.
03/14
Fatura ve KDV hesabı
Fatura, ücret alacağının ödeme sistemine girdiği kayıttır. Tutarı yanlışsa ödeme akışı doğru çalışsa bile mutabakat bozulur. HukukBis'te fatura kalemlerden oluşur, her kalem KDV'li hesaplanır, numara büronun belirlediği kurallarla verilir ve belge e-fatura veya e-arşiv olarak Gelir İdaresi Başkanlığı'na (GİB) gönderilebilir.
Hesap sırası hep aynıdır: kalemlerin toplamı ara toplamı verir, KDV ara toplam üzerinden hesaplanır, genel toplam ikisinin toplamıdır. Yandaki pusulada iki kalemli bir örnek var. Oran örnektir; güncel KDV oranını ve belge türünü mali müşavirinizle teyit edin.
Masrafları (harç, tebligat gideri, bilirkişi avansı) ücretten ayrı kalem yapın. Masrafın vergisel niteliği ücretten farklı olabilir; bunu da mali müşavirinize sorun. Ayrı kalem, müvekkilin faturada neyi ödediğini görmesini ve ücret ile masrafı ayrı okumanızı sağlar.
KDV pusulası
Hesap pusulası
Toplam = ara toplam + ara toplam × KDV oranı
- Dava hazırlığı ve dilekçe
- 8.000 ₺
- Duruşma takibi
- 2.500 ₺
- Ara toplam
- 10.500 ₺
- KDV (%20, örnek)
- 2.100 ₺
- Genel toplam
- 12.600 ₺
Örnek oran; güncel oranı mali müşavirinizle teyit edin.
04/14
Vade politikası
Vade, müvekkile ödeme için tanınan son gündür ve fatura gönderilirken belirlenir. Sistem açısından vade, otomatik Gecikti durumunun tetikleyicisidir: vade geçince fatura kendiliğinden Gecikti olur, elle işaretlemeniz gerekmez.
Politikayı sözleşmeye yazın ve sade tutun. Tek bir varsayılan vade, peşin alınan ücret için vade yok, uzun işlerde aşamalı fatura gibi üç kural çoğu durumu karşılar. Her istisna, elle takip edilecek bir iş demektir.
Vadeyi ne kadar uzun verirseniz Gecikti sinyali o kadar geç gelir. Bu bir tercih meselesidir; seçtiğiniz vadeyi tahsilat oranı raporunda izleyin ve gerekirse değiştirin.
Vade takvimi
Hesap pusulası
Vade tarihi = gönderim tarihi + vade günü
- Gün 0
- Fatura Gönderildi, bağlantı müvekkilde
- Gün 7 (öneri)
- Kısa hatırlatma
- Gün 14
- Örnek vade günü
- Vadeden sonra
- Ödeme yoksa Gecikti
Gün sayıları örnektir; kendi vade politikanızı yazın.
05/14
Ödeme linki ve müvekkil deneyimi
Müvekkil açısından iyi bir ödeme üç şey ister: ne için ve ne kadar ödediğini görmek, kartını güvenilir bir ekranda girmek ve sonunda bir teyit almak. HukukBis'te ödeme iyzico (yeni sekmede açılır) ödeme formu (Checkout Form) ile alınır; müvekkil faturaya bağlı bağlantıdan formu açar ve kart bilgisini orada girer.
Bağlantıyı göndermeden önce fatura tutarını, unvanı ve vadeyi kontrol edin; müvekkil linkte gördüğü rakamı faturadaki rakamla karşılaştıracaktır. Bağlantıyı e-postayla veya mesajla gönderirken kısa bir cümle ekleyin: neyin bedeli olduğu, son ödeme günü ve soru olursa kime yazılacağı.
Ödeme sonrasında müvekkile bir teyit gitmelidir. HukukBis ödeme tamamlandığında bildirim üretir; uygulama içi, e-posta, SMS, WhatsApp ve push kanalları bildirimler modülünde yönetilir. Ödeme sağlayıcı bağlantısı için entegrasyonlar sayfasına bakabilirsiniz.
Müvekkilin dört ekranı
Hesap pusulası
Fatura → bağlantı → ödeme formu → teyit
- 1. Bağlantı mesajı
- Tutar, vade, açıklama
- 2. Ödeme formu
- Kart bilgisi yalnızca burada
- 3. Banka doğrulaması
- Bankanın istediği adım
- 4. Teyit
- Ödeme tamamlandı bildirimi
Müvekkil kart bilgisini mesajla göndermemeli; yalnızca ödeme formuna girmelidir.
06/14
Kart verisi ve güvenlik
Kart numarası, son kullanma tarihi ve güvenlik kodu HukukBis'e gelmez ve HukukBis'te saklanmaz; bu veriler iyzico'nun ödeme formunda işlenir. Büronun sistemi yalnızca ödeme sonucunu alır: hangi fatura, hangi durum.
Bu ayrım KVKK açısından işinizi kolaylaştırır ama sorumluluğu sıfırlamaz. KVKK md. 12 (yeni sekmede açılır) veri sorumlusuna kişisel verilerin güvenliğini sağlamak için gerekli teknik ve idari tedbirleri alma yükümlülüğü getirir. Kartı hiç görmemek bu yükümlülüğe katkı yapan önemli bir tedbirdir: tutmadığınız veri sızmaz.
Geriye kalan veri müvekkil adı, fatura tutarı ve ödeme durumudur; bunlara erişim izne bağlıdır ve işlemler kayıt altındadır. Ödeme sonucunun HukukBis'e ulaşması da güvenli yoldan olur: iyzico sonucu HTTPS geri çağrısıyla bildirir, bildirim imzalıdır ve sistem imzayı doğrulamadan faturayı değiştirmez. Daha geniş önlemler için güvenlik sayfasına bakın.
Kim neyi tutar?
Hesap pusulası
Kart verisi iyzico'da, ödeme sonucu HukukBis'te
- iyzico'da işlenir
- Kart no, son kullanma, güvenlik kodu
- HukukBis'te görünür
- Fatura, tutar, ödeme durumu
- Geri çağrı
- HTTPS, imzalı, doğrulanır
- Erişim
- İzne bağlı, işlem kaydı var
HukukBis kart verisi tutmaz; ödeme verisi iyzico'nun kendi koşullarına tabidir.
07/14
Başarısız ödeme ve yeniden deneme
Her ödeme denemesinin başarıyla bitmesi beklenmez. Yetersiz limit, bankanın doğrulamasının tamamlanmaması, kartın internet işlemine kapalı olması ya da müvekkilin formu kapatması sık görülen nedenlerdir. Bu durumda ödeme kaydı Başarısız olur. Beklemede ve İncelemede ise ara durumlardır: sonuç netleşmeden müvekkile ikinci bir ödeme yaptırmayın.
Kural basittir: yalnızca doğrulanmış ödeme geri çağrısı faturayı Ödendi yapar. Başarısız deneme faturayı kapatmaz; fatura ödenmemiş kalır ve vade geçerse sistem onu Gecikti yapar. Yani başarısız ödeme büro tarafında ayrı bir temizlik işi doğurmaz, ama takip gerektirir.
Pratik yol: başarısız ödemenin ardından müvekkile aynı gün kısa bir mesaj gönderin, nedeni tahmin etmeyin; ödemenin tamamlanmadığını ve fatura ödenmemiş olduğu için yeniden deneyebileceğini söyleyin. Birkaç denemeden sonra da sonuç yoksa havale veya EFT gibi alternatif bir yol önerin.
Durum → yapılacak iş
Hesap pusulası
Sonuç netleşmeden ikinci ödeme istemeyin
- Beklemede
- Bekleyin, fatura değişmez
- İncelemede
- Sonucu izleyin, müvekkile bildirin
- Başarısız
- Fatura ödenmemiş; kısa mesaj
- Başarılı
- Doğrulanınca Ödendi
Uzun süre İncelemede kalan ödemeyi ödeme sağlayıcı kayıtlarından da kontrol edin.
08/14
Havale ile online ödeme yan yana
Aynı faturanın iki ödeme yolu satır satır karşılaştırılır. Havale veya EFT, kart ödemesi sonuçsuz kaldığında başvurulan alternatif bir yoldur.
Havale veya EFT
Kart verisi
Yok; ödeme bankada yapılır.
Müvekkilin gördüğü
Büronun hesap bilgisi ve ödeme açıklaması.
Faturanın kapanması
Ödemenin hesaba geçtiğini büro kendisi kontrol eder.
Mutabakat
Banka hareketi ile fatura büro tarafından eşleştirilir.
- Alternatif yol
Online ödeme
Kart verisi
Kart bilgisi yalnızca iyzico ödeme formuna girilir; HukukBis'te tutulmaz.
Müvekkilin gördüğü
Faturaya bağlı ödeme bağlantısı ve tutar.
Faturanın kapanması
Doğrulanmış ödeme geri çağrısı faturayı Ödendi yapar.
Mutabakat
Ödeme sağlayıcı kayıtları ile Ödendi faturalar eşleştirilir.
- Doğrulanmış ödeme
09/14
Gecikme ve otomatik Gecikti durumu
Vadesi geçen fatura Gecikti durumuna kendiliğinden geçer. Bunun pratik değeri, gecikmenin bir kişinin hatırlamasına bağlı olmamasıdır: liste ve rapor, geciken alacakları her gün aynı tanımla gösterir.
Gecikti yalnızca bir etikettir; müvekkil ilişkisini siz yönetirsiniz. İlk adım, aynı faturanın bağlantısını nazik bir mesajla yeniden göndermektir. Mesajı suçlamadan kurun, tutarı ve vadeyi tekrarlayın, tek tıkla ödenebilecek bağlantıyı ekleyin.
Sözleşmenizde gecikme faizi veya benzeri bir hüküm varsa uygulamadan önce müvekkille ilişkinizi ve ücret sözleşmenizi birlikte değerlendirin; bu karar sistemin değil sizindir. Gecikme tekrarlıyorsa vadeyi, peşin tahsilatı veya aşamalı faturayı yeniden düşünmek çoğu zaman cezalandırmaktan daha verimlidir.
Gecikme kademesi
Hesap pusulası
Vade geçti → Gecikti → hatırlatma → görüşme
- Gecikti 1. gün
- Bağlantıyı yeniden gönder
- 7. gün
- Kısa telefon görüşmesi
- 15. gün
- Sözleşme hükümlerini değerlendir
Önerilen örnek rutindir; kendi politikanıza uyarlayın.
10/14
Kısmi ödeme ve taksit
Müvekkilin ücreti parça parça ödemek istemesi yaygındır; ama bunun iki ayrı yolu vardır ve karıştırılmamalıdır. Birincisi büronun kendi kararı olan aşamalı faturalamadır: ücreti sözleşmede aşamalara bölersiniz ve her aşama için ayrı fatura kesersiniz. Her fatura kendi durumunu taşıdığı için bu yöntem mutabakatta temiz çalışır.
İkincisi kart taksitidir. Taksit seçeneklerinin hangi kartlarda ve kaç ay sunulacağı ile komisyonun kime yansıyacağı iyzico sözleşme koşullarına bağlıdır; bu rehberde rakam vermiyoruz. Taksit planlıyorsanız sözleşmenizi ve iyzico koşullarını birlikte okuyun.
Kısmi ödeme, yani faturanın bir bölümünü tahsil etme, de aynı yaklaşımı ister: sağlayıcı tarafındaki kapsam iyzico sözleşmenize bağlıdır ve mutabakat açısından en temiz yol faturayı aşamalara bölmektir. Fatura Ödendi olana kadar tutarın tamamı açık alacak olarak izlenir.
Üç soru
Hesap pusulası
Bölmek istiyorsanız önce faturayı bölün
- Ücret aşamalı mı?
- Aşama başına fatura
- Taksit mi isteniyor?
- iyzico koşullarına bağlı
- Komisyon kimde?
- iyzico koşulları ve sözleşmeniz
Komisyon ve taksit koşulları için iyzico sözleşmenizi esas alın.
11/14
Mutabakat ve tahsilat oranı
Tahsilat oranı basit bir bölmedir: tahsil edilen tutar, faturalanan tutara bölünür. Önemli olan iki tarafın aynı kümeyi saymasıdır: aynı dönem, aynı KDV tabanı, iptal edilen faturalar hariç. İptal edilen fatura İptal durumunda kalır; oran hesabına katmayın.
Yandaki örnekte bir ayın dört faturası var ve KDV dahil toplamları 36.000 ₺. Üçü ödenmiş, biri Gecikti. Tahsil edilen 31.200 ₺ olduğundan oran yaklaşık yüzde 86,7'dir. Aynı rakamı Gecikti listesindeki tutarla da doğrulayın: 36.000 − 4.800 = 31.200.
Mutabakatta ikinci kontrol, ödeme sağlayıcı kayıtlarıyla HukukBis'teki Ödendi faturaların eşleşmesidir. Her Başarılı ödemenin karşılığında bir Ödendi fatura olmalıdır; olmayan varsa geri çağrı kaydını inceleyin. Oranın raporda nasıl göründüğü için raporlama modülüne bakın.
Tahsilat oranı hesabı
Hesap pusulası
Oran = tahsil edilen ÷ faturalanan
- Fatura A (ödendi)
- 12.600 ₺
- Fatura B (ödendi)
- 7.200 ₺
- Fatura C (Gecikti)
- 4.800 ₺
- Fatura D (ödendi)
- 11.400 ₺
- Faturalanan
- 36.000 ₺
- Tahsil edilen
- 31.200 ₺
- Oran
- %86,7
KDV dahil toplamlarla, iptaller hariç örnek hesap.
12/14
Müvekkile bildirim
Ödemenin her aşamasında müvekkil ne olduğunu bilmek ister. Üç mesaj yeterlidir: fatura bağlantısı, vade yaklaşırken hatırlatma ve ödeme tamamlandı teyidi. Üçüncüsünü HukukBis ödeme doğrulanınca kendisi üretir; ilk ikisini siz gönderirsiniz.
Bildirim kanalını müvekkilin tercihine göre seçin. Hangi kanala hangi içeriğin gideceğini önceden yazın ve ödeme bağlantısını yalnızca müvekkilin bildirdiği kanala gönderin. Bildirimler modülü kanalları tek yerden yönetmenizi sağlar.
Mesajda kart bilgisi, kimlik numarası veya dava ayrıntısı istemeyin ve yazmayın. Avukatlık Kanunu md. 36 (yeni sekmede açılır) kapsamındaki sır saklama yükümlülüğü ödeme mesajlarında da geçerlidir: davanın adı yerine hizmet bedeli demek bile yanlış alıcıya gitme riskini azaltır.
Mesaj iskeleti
Hesap pusulası
Ne için · ne kadar · ne zamana kadar · kime yazılır
- Konu
- Hizmet bedeli faturası
- Tutar
- 12.600 ₺ (KDV dahil)
- Vade
- Gönderimden 14 gün
- İletişim
- Büro iletişim bilgisi
Mesajda dava adı, kart ya da kimlik bilgisi bulunmaz.
13/14
Tahsilat disiplini: aylık rutin
Online tahsilat, araçtan çok alışkanlıkla çalışır. Aşağıdaki rutin küçük bir büronun ayda tekrarlayabileceği kadar sade tutuldu ve hukuk bürosu ölçeğine uyarlanabilir.
Ay başında geçen ayın tahsilat oranını okuyun ve Gecikti listesini açın; her geciken fatura için bir sorumlu ve bir sonraki adım tarihi yazın. Ay ortasında vadesi yaklaşan faturaları hatırlatın. Ay sonunda ödeme sağlayıcı kayıtlarıyla mutabakat yapın, Taslakta bekleyen faturaları gönderin ya da silin.
Ritim üç soruya iner: kesilmesi gereken fatura kesildi mi, gönderilen fatura ödendi mi, ödenmeyen için sıradaki adım yazıldı mı? Bu üç sorunun cevabı yazılı değilse tahsilat tesadüfe kalır. Online tahsilat modülü ödeme tarafını yürütür; disiplin sizin takviminizdedir.
Aylık takvim
Hesap pusulası
Kes → gönder → izle → mutabık ol
- 1. hafta
- Oran ve Gecikti listesi
- 2. hafta
- Vadesi yaklaşanlara hatırlatma
- 3. hafta
- Taslakları gönder, aşama faturaları
- Ay sonu
- Ödeme kayıtlarıyla mutabakat
Her satıra bir sorumlu atayın.
14/14
Online tahsilat hakkında sık sorulanlar
- 01
Avukat müvekkilden kartla tahsilat yapabilir mi?
Kart, ücretin ödenme yöntemlerinden biridir; ücretin kendisi Avukatlık Kanunu md. 163 ve 164 çerçevesinde sözleşmeyle belirlenir. HukukBis'te müvekkil, faturaya bağlı bağlantıdan iyzico ödeme formunu açar ve kartını orada girer. Büronun ödeme sağlayıcıyla çalışma koşulları iyzico sözleşmesine bağlıdır. Bu yanıt genel bilgilendirmedir.
- 02
İyzico komisyonunu kim öder?
Komisyon oranı ve kime yansıyacağı iyzico sözleşme koşullarına ve sizin ücret sözleşmenize bağlıdır; bu rehberde rakam verilmez. Müvekkile yansıtmayı düşünüyorsanız bunu önceden ve yazılı olarak ücret sözleşmesine ekleyin ve mali müşavirinizle teyit edin.
- 03
Ödeme başarısız olursa fatura ne olur?
Fatura ödenmemiş kalır. Fatura yalnızca doğrulanmış ödeme geri çağrısıyla Ödendi olur; başarısız deneme faturayı kapatmaz. Vade geçerse sistem faturayı otomatik olarak Gecikti yapar. Müvekkile kısa bir mesaj gönderip ödemeyi yeniden denemesini isteyebilirsiniz.
- 04
Fatura ne zaman Ödendi olur?
Online ödemede iyzico imzalı bir geri çağrıyı HTTPS ile gönderir, sistem imzayı doğrular ve ancak ondan sonra faturayı Ödendi yapar. Beklemede ve İncelemede ara durumlardır ve faturayı kapatmaz. Fatura kilidi, eşzamanlı çağrılarda aynı faturanın iki kez kapanmasını önler.
- 05
Kart bilgileri HukukBis'te saklanır mı?
Hayır. Kart numarası, son kullanma tarihi ve güvenlik kodu iyzico'nun ödeme formunda işlenir ve HukukBis'te tutulmaz. HukukBis fatura, tutar ve ödeme durumu gibi sonuç bilgisini alır. Genel güvenlik önlemleri için güvenlik sayfasına bakın.
- 06
Tahsilat oranı nasıl hesaplanır?
Temel hesap, tahsil edilen tutarın faturalanan tutara bölünmesidir. İki tarafta da aynı dönemi ve aynı KDV tabanını kullanın, iptal edilen faturaları hariç tutun. Örneğin 36.000 ₺ faturalanan ve 31.200 ₺ tahsil edilen için oran yaklaşık %86,7'dir.
Kaynaklar
Rehberdeki hukuki dayanaklar aşağıdaki resmî kaynaklardan alınmıştır. Metinler değişebilir; uygulamadan önce güncel hâlini kontrol edin.
- 011136 sayılı Avukatlık Kanunu (yeni sekmede açılır) · md. 36, md. 163, md. 164
- 026698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) (yeni sekmede açılır) · md. 12
- 03iyzico (yeni sekmede açılır) · ödeme hizmeti sağlayıcısı, koşullar için resmî site
İlgili rehberler
- Avukatlar için zaman kaydı ve faturalama rehberiÜcret modeli seçimi, 15 dakikalık zaman kaydı, KDV ve belge düzeni, vade, online tahsilat ve tahsilat oranı; hesap örnekleriyle yedi adım.Rehberi okuyun (9 dk)
- Hukuk Bürosu için KVKK Uyum RehberiVeri sorumlusu olarak hukuk bürosunun KVKK yükümlülükleri: envanter, aydınlatma, saklama, erişim, alt işleyenler ve ihlal bildirimi, on maddelik kontrol listesiyle.Rehberi okuyun (11 dk)

